Adigung

Adigung (Aksara Sunda: ᮃᮓᮤᮌᮥᮀ) mangrupa salah sahiji kecap sipat dina Basa Sunda anu ngajéntrékeun kaayaan haté atawa laku lampah jalma anu sombong, takabur, sarta ngarasa manéh pangpunjulna.^[1] Dina tatakrama Sunda, adigung dianggap sipat anu négatif sabab papalingpang jeung ajén-inajén Andap Asor.^[2]

Étimologi

Dina kamus munggaran basa Sunda, A Dictionary of the Sunda Language (1862), Jonathan Rigg njéntrékeun yén Adigung hartina:

Proud (sombong/takabur).
Conceited (ngarasa manéh panghebatna).
Arrogant (angkuh).^[1]

Kecap adigung mindeng dipasangkeun jeung kecap Adiguna, anu sacara gembleng ngawangun harti jalma anu sombong ku kakuatan, kabeungharan, atawa kalungguhanana.^[3]

Filosofi Tri Tanggah

Dina kabudayaan Sunda, adigung téh bagéan tina panyakit méntal anu disebut Tri Tanggah (tilu hal anu matak nanggah/sombong). Ieu tilu sipat téh nyaéta:^[4]

Adigagang: Sombong ku kakuatan fisik atawa kakuasaan (simbolna: Gajah).
Adigung: Sombong ku rupa, turunan, atawa status sosial (simbolna: Ular/Oray).
Adiguna: Sombong ku kabisa, kapinteran, atawa akal (simbolna: Macan).

Paribasa Sunda anu Relevan

Pikeun méré pépéling sangkan manusa teu murag kana sipat adigung, masarakat Sunda miboga sababaraha paribasa, di antarana:

Adigung adiguna: Jalma anu sombong pisan, boh ku turunan, kabisa, atawa kabeungharanana.
Ulah luhur pamuji, ulah adigung ku payung: Pépéling sangkan ulah sombong ku dunya barana atawa jabatan (payung), sabab éta kabéh téh ngan saukur titipan.
Gedé hulu: Jalma anu sombong atawa takabur, ngarasa manéh pangpinteranna.

Sabalikna tina Adigung

Dina Tetekon hirup urang Sunda, sabalikna tina sipat adigung téh nyaéta Andap Asor, nyaéta sipat soméah, handap asor, sarta ngahargaan ka papada manusa tanpa nempo status sosialna.^[5]

Réferénsi

1 2 Rigg, Jonathan. (1862). A Dictionary of the Sunda Language of Java. Batavia: Lange & Co. kaca 4. Tutumbu Google Books.
↑ Rosidi, Ajip. (2011). Kearifan Lokal dalam Perspektif Budaya Sunda. Bandung: Kiblat Buku Utama.
↑ Lembaga Basa jeung Sastra Sunda (LBSS). (1976). Kamus Umum Basa Sunda. Bandung: Tarate.
↑ Ekadjati, Edi S. (1995). Kebudayaan Sunda (Suatu Pendekatan Sejarah). Jakarta: Pustaka Jaya.
↑ Satjadibrata, R. (2005). Kamus Basa Sunda. Bandung: Kiblat Buku Utama.

[Rigg1862-1] 1 2 Rigg, Jonathan. (1862). A Dictionary of the Sunda Language of Java. Batavia: Lange & Co. kaca 4. Tutumbu Google Books.

[2] Rosidi, Ajip. (2011). Kearifan Lokal dalam Perspektif Budaya Sunda. Bandung: Kiblat Buku Utama.

[LBSS-3] Lembaga Basa jeung Sastra Sunda (LBSS). (1976). Kamus Umum Basa Sunda. Bandung: Tarate.

[4] Ekadjati, Edi S. (1995). Kebudayaan Sunda (Suatu Pendekatan Sejarah). Jakarta: Pustaka Jaya.

[5] Satjadibrata, R. (2005). Kamus Basa Sunda. Bandung: Kiblat Buku Utama.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]