Lompat ke isi

Métabolisme

Ti Wikipédia Sunda, énsiklopédi bébas
Santorio Santorio (1561-1636), tina Ars de statica medecina, munggaran medal taun 1614.

Métabolisme (tina μεταβολισμος ("metabolismos"), kecap basa Yunani pikeun "obah", atawa "ngaragragkeun" (Etymonline)), hartina modifikasi biokimiawi sanyawa kimia na organisme jeung sél, ngawengku biosintésis molekul organik (anabolisme) sarta ngarecahna (katabolisme). Métabolisme biasana mangrupa runtuyan hambalan énzimatik, nu ogé katelah jalur métabolik. Métabolisme total hartina sadaya prosés biokimia na hiji organisme. Métabolisme sél ngawengku sadaya prosés kimia na jero sél.

Jalur métabolik

[édit | édit sumber]

Jalur-jalur métabolik nu penting di antarana

Jalur umum

[édit | édit sumber]

Katabolisme

[édit | édit sumber]

Jalur katabolik nu ngarecah molekul-molekul kompléks jadi sanyawaan basajan:

Anabolisme

[édit | édit sumber]

Jalur anabolik nu nyiptakeun bahan wangunan sél jeung sanyawaan tina prékursor nu basajan:

Métabolisme ubar

[édit | édit sumber]

Jalur métabolisme ubar, modifikasi atawa dégradasi ubar jeung sanyawaan sénobiotik séjénna ngaliwatan sistim énzim nu husus:

Métabolisme nitrogén

[édit | édit sumber]

Métabolisme nitrogén ngawengku jalur pangbalikan jeung ékskrési nitrogén na organisme, ogé prosés biologis na daur biogéokimia nitrogén:

Sajarah

[édit | édit sumber]

Ékspérimén kakontrol munggaran ngeunaan métabolisme manusa dilaporkeun ku Santorio Santorio taun 1614 dina bukuna Ars de statica medecina, nu ngajadikeun anjeunna kawentar sa-Éropah. Anjeunna ngagambarkeun runtuyan ékspériménna, nyaéta nimbang dirina na korsi timbangan (tempo gambar), méméh jeung sanggeus dahar, saré, gawé, sanggama, puasa, nginum, sarta ngising. Anjeunna ngajinekkeun yén lolobana dahareun téh béak tina awak alatan perspiratio insensibilis (perspirasi nu teu karasa).

Tempo ogé

[édit | édit sumber]

Tumbu kaluar

[édit | édit sumber]