Lubang
| Lubang / Moa | |
|---|---|
 | |
| Lubang (Anguilla bicolor) | |
| Klasifikasi ilmiah | |
| Karajaan: | |
| Filum: | |
| Kelas: | |
| Ordo: | |
| Kulawarga: | |
| Génus: | |
| Spésiés: | A. bicolor |
| Ngaran binomial | |
| Anguilla bicolor McClelland, 1844[1] | |
| Sub-spésiés | |
|
A. bicolor bicolor | |
Lubang atanapi Moa (Anguilla) nyaéta hiji sato cai anu wujudna kawas belut, nanging miboga cécépét (sirip) dada sarta cécépét tonggong anu nyambung nepi ka buntutna.[2] Sacara ilmiah, lauk ieu asup kana ordo Anguilliformes sarta kulawarga Anguillidae.[3]
Lubang/Sidat wujudna kawas belut ngan mibanda cécépét. [4][5]
Ciri mandiri
[édit | édit sumber]Lubang hirup di cai bisa disebut unik alatan wujudna kawas belut. Jalma anu teu apaleun tur kakara nempo lubang, pasti nyebutna belut. Padahal, struktur awak jeung morfologi lubang béda jeung belut.[5]
Bédana sareng belut (Monopterus albus) anu teu miboga cécépét sarta insangna leutik pisan, lubang miboga sapasang cécépét dada (pectoral fins) anu perenahna di tukangeun hulu.[5] Awakna leueur margi dilapis ku lendir anu kandel, sarta miboga sisit anu kacida leutikna anu katutup dina jero kulitna.[6]
Sajarah
[édit | édit sumber]Saprak jaman baheula, lubang geus dipikawanoh minangka kadaharan méwah/katuangan kumna bangsawan atawa raja utamana mangsa abad ka-7, komo deui masyarakat Jepang lubang téh diolah jadi tuangeun anu disayagikeun dina jamuan Istiméwa. Kiwari, dibarung ku mekarna zaman sagigireun dipiwanoh ngeunah rasana, jalma mingkin nyaho ogé hasiat tina daging lubang anu ngajadikeun loba anu mikaresep kana olahan lubang.[5] Negara-negara di kawasan Asia Wétan saperti Jepang, Koréa, Taiwan nepika China mangrupa nagara anu pang lobana ngadahar daging lubang. Daging lubang dipikawanoh boga rasa gurih. Mangsa dibeuleum, gajihna baris ngaluarkeun seungit anu matak ngahudangkeun rasa lapar.[5]
Morfologi
[édit | édit sumber]Morfologi jeung Klasifikasi lubang kaasup kana kulawarga Anguillidae anu ogé mangrupa kulawarga belut. Katurug-turug pangawakanna sarimbag jeung belut. Di sababaraha daérah lubang mibanda sebutan anu béda: moa (Betawi), sugii atawa sogili atawa masapi (Sulawesi). Pelus Jawa, dan ikan lubang (Sunda).[5]
Awak lubang téh panjangna nyaruaan belut, dibungkus ku sisit anu kacida leutikna sarta miboga cécépét dina dua sisi awakna. Jalma awam mindeng nganggap yén bagian leutik deukeut hulu lubang téh mangrupa ceuli, padahal saenyana éta téh mangrupa cécépét dada (sirip dada). Sisit lubang kacida unikna margi ngabentuk pola mozaik anu nyaruaan anyaman bilik awi. Cécépét dina bagian bool (anus) nyambung sarta ngabentuk ruji-ruji anu katingalna leuleus. Jumlah ruji cécépét dina bagian dada bisa nepi ka 14–18 siki.[5]
Palebah tonggong lubang diwarnaan ku kelir coklat poék, sedengkeun bagian beuteungna warna konéng dugi ka pérak. Ieu lauk tiasa nyandak oksigén langsung tina hawa, margi spésiés ieu tiasa ngarénghap nganggo sakujur kulitna. Lubang kalebet sato nokturnal, hartosna leuwih aktif ti peuting, sedengkeun upami ti beurang mah leuwih loba nyumput di tempat anu iuh atanapi poék.[5]
Awak belut pisan fléksibel sareng ditutupan ku jinis leuleur anu fungsina salaku mékanisme pertahanan ngalawan prédator alami. Ieu ogé ngabalukarkeun belut hésé pisan dicekel. Pikeun nyekel belut merlukeun kasabaran. Nyepengan belut dilakukeun ku cara ngeukeup hulu jeung buntutna, tuluy diangkat.[5]
Spésiés
[édit | édit sumber]Di Sakuliah dunya, lubang mibanda 18 spésié, Tapi, anu hirup di Indonésia ngan aya genep spésiés. [5] Dihandap ieu genep spésiés anu hirup di Indonésia, kalawan ciri-cirina:
- Anguilla marmorata, Kulit lemes sareng borontok hideung, Héjo ngora sareng deui tonggongna aya gurat coklat
- Anguilla bicolor, Kulit lemes kalayan warna coklat atawa kulawu tonggongna rada héjo jeung beuteungna bodas
- Anguilla celebesensisKulitna kulawu jeung belang/borontok
- Anguilla borneoensis Awakna bodas caang.
- Anguilla ancertais Kulitna kulawu poék (leuwih poék ti Anguilla celebesensis) jeung borontok.
- Anguilla mauritania, Awakna borontok leuwih poék tibata jeung spésiés séjén. [5]
Diantara jinis sidat anu parantos dijelaskeun di luhur,Anguilla bicolor sareng Anguilla marmorata mangrupikeun spésiés anu paling seueur dibudidayakeun di Indonésia. Anguilia bicolor loba sumebar di sakuliah Acéh, basisir kidul Pulo Jawa nepi ka Sumbawa . Samentara éta, marmorate Anguilla kapanggih di Papua, Sulawesi, jeung Ternate.[5]
Malah aya hiji deui jenis belut anu geus dibudidayakeun di Indonésia nyaéta Anguilla borneoensis anu kapanggih di Kalimantan. Sanajan kitu, spésiés belut ieu geus méh tumpur, matakna ayana kiwari dilestarikeun sarta ditangtayungan tina ngala lubang dina jumlah loba. Ngan lubang ukuran konsumsi nu dimeunangkeun sarta jumlahna anu ditangtukeun.[5]
Habitat
[édit | édit sumber]Lubang sacara alami bisa hirup dina dua rupa cai (uyah jeung anta). Tapi sacara umum, daur hirup lubang lolobana aya dina cai anta. Hambalan larvaTulisan déngdék nepi ka sawawa diséépkeun di walungan, sedengkeun lubang sawawa goned bakal ka cai anu salinitas luhur pikeun baranahan. Fase anakan atawa larva endog anu megar bakal balik deui ka wewengkon hulu ngaliwatan muara susukan.[5]
Sidat umumna tiasa adaptasi di daérah anu suhu lingkungan. 12-31" C, sedengkeun dina suhu nu leuwih handap sarta 12 C henteu morontod. Lubang hirup di cai kalawan kandungan uyah lumayan bisa ditolérir-salinitas-dina cai 0-35 ppm. Salinitas jeung tingkat turbidity mangrupa paraméter paling mangaruhan dina jumlah Elver di hiji wewengkon Elver resep habitat kalawan salinitas saeutik sareng turbidity luhur.[5]
Undakan/Siklus kahirupan
[édit | édit sumber]Lubang dipikawanoh minangka lauk katadromus. Ieu lauk méspentas hirupna di cai tawar saperti walungan, rawa, atanapi situ, nanging nalika parantos déwasa sarta badé kawin, lubang bakal ngojay ka laut jero (Samudera Hindia) pikeun ngendog sarta saterusna maot.[7] Anakna anu nembé meubeut, anu disebut glass eel, bakal balik deui ka muara walungan pikeun tumuwuh jadi lubang déwasa. Lubang ngaliwatan opat tahap tumuwuhna.
- Larva belut disebut belut kaca. Awakna lega siga daun sareng transparan. Sanggeus ngukur kira-kira 12 cm disebut
- elver. Salajengna, janten sagedé ramo kalayan panjang awak Kurang leuwih 40 cm.
- Fingerevimg lajeng jadi
- Luban.[4]
Luban hirup dina dua rupa cai. Tahap larva nepi ka deukeut sawawa hirup di walungan. Sakali mun geus sawasa ka laut jero pikeun baranahan. Saterasna, jentik-jentik menang mijah dibawa ku palina cai ka basisir sareng ka arah laut .[4]
Mangpaat
[édit | édit sumber]Lauk lubang miboga ajén ékonomi anu kacida luhurna, utamana pikeun komoditas ékspor. Dagingna beunghar ku:
- Vitamin A: Alus pikeun kaséhatan panon.
- DHA & EPA: Penting pikeun kamekaran uteuk sarta kaséhatan jantung.
- Protéin luhur: Pikeun kakuatan awak sarta nambihan stamina.
Dicutat tina
[édit | édit sumber]- ↑ McClelland, J. (1844). "Apodal fishes of Bengal". Calcutta Journal of Natural History. Vol 5: 178. Link Web.
- ↑ Roy, Ruslan. (2013). Panduan Praktis Budidaya Sidat. Jakarta: AgroMedia. Kaca 5-7. ISBN 9789790064713.
- ↑ Kottelat, M. (2013). "The fishes of the inland waters of Southeast Asia". Raffles Bulletin of Zoology. Supplement No. 27: 50.
- 1 2 3 Suitha, A.Pi, Akhmad Suhaeri, I Made (2008). Budi Daya Sidat. Library Newyork Botanical Garden: AgroMedia. hlm. 3 ~ 7. ISBN 9789790061903. Pemeliharaan CS1: Banyak nama: authors list (link)
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 Roy, Ruslan (2013). Denuttigeplanten. Library Newyork Botanical Garden: AgroMedia. hlm. 5 ~ 7. ISBN 9789790064713.
- ↑ Froese, R. & Pauly, D. (Eds). (2026). "Anguilla bicolor". FishBase.
- ↑ Whitten, T., et al. (1996). The Ecology of Java and Bali. Hong Kong: Periplus Editions. Kaca 258.
 |
Artikel ieu mangrupa taratas, perlu disampurnakeun. Upami sadérék uninga langkung paos perkawis ieu, dihaturan kanggo ngalengkepan. |
